Month: February 2026

An Radyo 064 – Gool Piran Lowen

  • Areth Gool Piran gans Bardh Meur Jenefer Lowe
  • Nowodhow An Seythen
  • Jowdy Davey – fatel yw agan gonisogeth y’n dydhyow ma?
  • Nowodhow an Norvys Keltek – Jerry Sethir
  • ‘Treuspren owrek’ – Nicholas Williams

Pyth eson ni ow seni an seythen ma?

“Trelawny” – Skwardya

“An Eryon ha Trevor” – Tredanek

“Lamorna” – Tir ha Tavas

Bagas Crowd dhe Wool Piran 2016

“Kernow, ow thre” – Will Keating

“An Rosen Wynn” – Simon Glanville

“Kerra Kernow” – The Perraners

“Bro goth agan tasow” – John Bolitho

“Boscastle Breakdown / Zeak Waltz” – The Old Lone Gin Band

“Gwynn war dhu” – Graham Sandercock

Nowodhow an Norvys Keltek gans Jerry Sethir

Yn Kembra – Kannas Kembra

Skol yn Gwynedd gans saw dew dhyskybel re beu notys rag degeans gans konsel an konteth, Cyngor Gwynedd.

Yth esa seytek dyskybel y’n vlydhen usi passys orth Ysgol Y Garreg, mes an niver na re dhigressa bys naw erbynn mis Gwynngala, ha lemmyn yma dew, heb kovskrifans nowydh vyth rag an klass degemmeryans y’n mis Gwynngala ow tos.

Ysgol Cefn Coch a vydh an unn skol y’n ranndir, diworth kynsa a vis Gwynngala dew vil hwegh warn ugens.

Kuntelles an konsel a-gynsow a glewas dallethva an kudynn dhe vos niverow a dhineythyansow ow lehe.

Esel an konsel a-barth adhyskans, Konsellor Dewi Jones, a leveris: ‘Nyns yw hemma neppyth nowydh ragon, yth yw siwayns a janjyow yn poblans an konteth. Ynter dew vil hag unnek ha dew vil onan warn ugens an niver a fleghes ynter onan ha pymthek bloedh a goedhas mil pymp kans, a-dro dhe’n keth termyn, an kevradh genesigeth a lehas pymp warn ugens kansrann. Yn dew vil ha dewdhek, mil tri hans flogh a veu genys hag erbynn dew vil dew warn ugens an niver na re lehasa bys dhe naw kans seytek ha peswar ugens. Yma devar dhe’n konsel a vires orth termyn a dheu rag an skol, ha nyns yw sostenadow. An stus yw trist mes an profyans yw a-res yw dhe dhegea Ysgol Y Garrek. An skol re beu ena dre a-dro dhe gans tri ha dew ugens blydhen, hag ev re brovias adhyskans splann rag fleghes an ranndir.’

Keskowsow a-dro dhe arvethyans re dhallathas gans an meni, y’ga mysk an ispenndhyskador, gweresor adhyskansek, glanheoryon, ha kogow.

Yn Iwerdhon – RTÉ

Konsel Sita Galway re gavas arghas a dri poynt tri hwegh milvil euro rag gul ragdres nowydh henwys ‘WATERWAY’.

Galway re dheuth ha bos an kynsa awtourita yn Iwerdhon a dhegemmeras arghasans der an Urdhyans Trevek Europek. An arghas a veu res dre’n Arghas Avonsyans Ranndiryel Europek rag gweres dasvewhe dowrgleudhyow istorek an sita ha gul dhedha bos fenten a nerth glan ha leow gwell rag kerdhoryon ha diwrosoryon.

Dre’n ragdres tri lownwelenn dowrdredanek, po ‘hydropower turbine’ yn Sowsnek, a vydh drehevys yn tylleryow arbennik. An tylleryow profys y’n eur ma yw Dowrgleudh Stret an Melin, Argerdhva Dhowr Terryland, ha Drehevyans McLaughlin. Yma yn nebes an tylleryow na isframweythyow haval seulabrys haval orth lownwelenni, yettys dowr ha pibennow, a vydh avonsya askorrans a nerth heb bos res meur a janjyow dhe’n drehevyansow.

An tredan yw gwrys dre dhevydhya dowr an dowrgleudh orth an tylleryow ma a vydh devnydhys rag gwayn tus an poblek, y’ga mysk, nerthhe drehevyansow poblek, ha provia leow rag dasnerthhe kerri tredanek. Tybys yw ynwedh bos galladow an tylleryow ma dhe worra tredan y’n rastell dredanek dre-vras.

Lewyer Gonisyow dhe Gonsel Sita Galway, Derek Pender, a leveris: ‘An ragdres ma yw kamm bras war-rag gans omrians Galway dhe sostenadewder hag awen. Pan vo an lownwelenni owth oberi yn sewen, y fydh diskwedhyans dhe-les rag awtouritaow teythyek erell a-dreus dhe Iwerdhon a’n fordh may hyll bos dasdysmygys isframweyth dowr andhevnydhys rag gul traow poesedhek kyghynnedhek, erbysiethek ha kowethasek.’

Yn Alban – STV

Y fydh arghasans nowydh a hwegh kans hag ugens mil peuns y’n vlydhen ma rag gweres skoedhya tevyans a Lallansek. An arghans a veu deklarys gans Leskynsa Menystres Kate Forbes dhe dhalleth Seythun Lallansek y’n Norvys. Dew kans mil peuns a’n arghans a vydh devnydhys rag gweres orth an gonis media MG Alba dhe dhelivra devnydh ughel y gnas, haval orth nessa kevres y dowlenn drogober ‘An t-Eilan’

Hi a leveris sewena an drama dhe dhiskwedhes bos edhomm ollvysel rag devnydh Lallansek.

Hwithransow a-gynsow a dhiskwedhas media Lallansek dhe skoedhya tri hans ha dew ugens soedh a-dreus dhe Alban oll ha kans ha tri ugens anedha yn kemmyniethow yn ynysow. Ynwedh, an arghans a vydh gweres dalleth an kynsa kresenn gonisogethek Lallansek y’n Ugheldiryow keffrys ha gwellheansow framweythek dhe Sabhal Mor Ostaig dhe ynys Skye, yw an unn kollji Lallansek y’n norvys oll.

Ms Forbes a geworras bos an Seythun Lallansek y’n Norvys ma onan arbennik drefenn hi dhe vos an kynsa huni a-ban waynyas Lallansek studh soedhogel dre’n Reyth Yethow Albanek.

Yn Manow – Manow Hedhyw

Ledyer Konsel Douglas re leveris bos devar dhe’n governans kevarghewi an keth myns yn chiow kowethasek avel dell wra ev yn rannjiow fethus. Devon Watson a dhynnerghis towlennow dhe worra eth poynt pymp milvil peuns pub blydhen der pymp blydhen y’n arghas difyk a jiow, mes a leveris bos res uskishe an arghasans.

Ev a leveris bos an arghasans kamm yn tu ewn, ow provia surneth rag kowethasow drehevel teythyek.

Nowodhow an Seythen gans Matthi ab Dewi

Konsel Kernow a vynn lenwel toll mona gans an bojet. Menystrans LivWer re gressyas an toll-konsel dres peswar-poynt-naw-naw kansrann. Konsler Leigh Frost, pennledyer an konsel, a lever dell vo edhomm treghi gonisyow ynwedh drefen bos peswarthek milvil peuns le es an myns gwaytys gans governans kresek. Keffrys ha henna, res vydh dhe’n konsel kuntel moy a vona dhyworth tylleryow kepar ha parkow-kerri.
***
An kensa tredanva biothermal yn Ruyvaneth Unys re beu skwychys yn few dhe Woonyow Kesunys. Nerth yw gwrys dres tommder an karrygi pell yn-dann dor. Y fydh lowr a dredan gwrys rag deg mil chi.
***
Bragti Sharps yn Karrek a vydh ow tegea erbyn diwedh an vledhen ma.
An nowodhow ma a dheu dhyworth perghenogyon Molson Coors neb a brenas an negys dew-vil-unnek. Korevow gwrys gans Sharps yw meurgerys gans Doom Bar y’ga mysk.
***
Yma an Edenva ow kemeres delit a’y fenn bloodh pympes warn ugens. An tyller veu drehevys ogas dhe Sen Blazey gans biomys rag tevi plansow dhyworth pub sorn an bys. Igerys veu yn dew-vil-hag-onan.
***
Henn yw oll an seythen ma – y fydh moy nessa seythen

An Radyo 063 – Diwedh Kernow Kensa

  • Diwettha dydh ‘Kernow Kensa’ – Kyle Odgers
  • Nowodhow an seythen
  • Nowodhow an Norvys Keltek – Jerry Sethir
  • ‘Over’ – Nicholas Williams

Pyth eson ni ow seni an seythen ma?

Tonyow gans MacQuarrie ha Toms

“Morrep Garow Kernow” – Seafolk

Tonyow jazz gans Pawl Dunbar

“Bothan Crothan” – Eleth

“An dherwen” – Simon Glanville

“Polka Aberfala” – System Son Kernow

“Pencarrow” – Richard Trethewey

“Maggi Me” – John Bolitho

Nowodhow an Norvys Keltek gans Jerry Sethir

Yn Kembra – Herald Wales

Dre Seythun Gynserneth Kenedhlek, hag o an nawves dhe’n pymthegves a vis Hwevrer, Coleg Cymraeg Cenedlaethol a dheklaryas hanow etek Kannas Gynserneth nowydh.

An kannasow re beu ordenys a-dreus dhe Gembra ha’ga soedh a vydh avonsyans a dhiwyethogeth y’n tylleryow-oberi, ha kennertha tus erell dhe wul kynserneth yn tiwyethek.

Unn gannas yw Teleri Evans, etek bloedh, usi ow kul kynserneth yn Skoedhyans Yegheswith Medhegel yn tiwyethek, gans Kollji Pembrokeshire dhe Glavji Glangwili yn Carmarthen. Hi a dhallathas an kynserneth yn dew vil peswar warn ugens ha prout dres eghenn yw hi a’n ervirans dh’y wul der yeth Gembra.

Hi a leveris: ‘Gul kynserneth o fordh o da genev drefenn hi dhe’m gasa keffrys kavoes perthyans yn oberva, studhya, trenya, ha dendil gober. My re welas gans ow dewlagas ow honan bos a-vri yeth Gembra a-ji y’n rann-ober yegheswith, y’n ranndir ma a Gembra yn arbennik. Keskommunyans yw rann pur boesek a’m ober ha gul kynserneth der an Yeth re res dhymm godhvos dhe geskommunya gans perthyoryon ha kesoberoryon y’n fordh an moyha effeythus.’

Manon Parker, a-dhiworth Dyffryn Nantlle, a ober avel kynseres Askorrans ha Gwrians Media gans BBC Radyo Cymru yn Bangor. Hi yw ilewydh, ha da yw gensi an spas a besya studhya hag oberi der Yeth Gembra yn ayrgylgh gwriansek.

Hi a leveris: ‘My a gar ilow ha yeth Gembra, ytho, oberi gans bagas Radyo Cymru re beu perthyans pur dalvosek rag dyski moy a-dro dhe’n diwysyans. Avel kannas a-barth an Kollji, y fia da genev dhe gennertha tus erell dhe wul kynserneth, awos an gwayn dre gavoes perthyansow a vewnans-gwir ha konvedhes roweth Yeth Gembra yn obervaow.’

Yn Iwerdhon – RTÉ

Evredhek-Olympek ha treghesik, Shane McLaughlin, a solempnyas dydh Sen Valentin dre wul tenna-kowbal an gwella y’n norvys dhe Ros an Mhíl yn Conamara.

Ev a wordremenas y govadh a’n norvys Guiness y honan dre denna an kowbal Saoirse na Farraige, kans hag ugens tonnas, der pymp meter. An gorhel yw dew ugens meter a-hys ha naw meter y les hag ev yw an brassa kowbal tus-yn unnik yw kovskrifys yn Iwerdhon.

Yma hwegh kovadh Guiness dhe Vstr. McLaughlin lemmyn, rag tenna skathow ha kertow.

Yn dew vil peswar warn ugens ev a dennas kert etek tonnas, hag a-gynsow ev a worbassyas henna der tenna kert a dhew ugens tonnas.

Ev a gollas garr der droglamm dhe vargen-tir hag ev re gesstrivyas avel Evredhek-Olympek dre’n hwegh blydhen usi passys, y’n sport a dewlel-pellenn.

Skoedhys o ev orth an linenn-gorfenna gans mowes seyth bloedh a-dhiworth Galway, Katie Walsh. Katie ynwedh a gollas garr orth teyr bloedh, mes hi a lever bos donsya unn hobi yw an gwella gensi.

Yn Alban – STV

Emilia Evans-Munton, studhyores artweyth, re wrug Kovadh an Norvys Guiness nowydh dre wul sim-lodrik gowrek yn park-kerri yn-mes a’y Skol a Artweyth.

An wariell yw moy ages pymthek meter y hirder ha hi a’n gwrug dre dhevnydhya dew ugens pusorn a woera ha tri ugens meter a bann ‘corduroy’ rag kudha an enebow. Dewlagas an sim a veu gwrys a brenn hag i yw onan poynt pymp meter a-dreus.

An oberenn yw henwys ‘Perth Kov, Yth Esov vy Omma Hwath’.

Emilia a leveris: ‘An oberenn yw trubyt dhe’n gwariellow oll yw gesys, ha’n trisyans a gelli an wariell yw an gwella pan ver flogh. Y fydh hi gorwedha ena yn howlsplann, gwyns ha glaw, ow tewedha tamm ha tamm, wosa bos gesys gans an artydhes, mes diskudhys gans an woslowysi.’

Yn Manow – Radyo Manow

Dadhlans nowydhhes re dhastallethas a-dro dhe dramyow-mergh Douglas, wosa istorior Charles Guard dhe jallenjya orth Tynwald dhe gowlwul dasnowydhheans an hyns-horn a-hys hirder leun an rosva. An tramyow henwys yn formel an Douglas Bay Horse Tramway a dhallathas oberi yn mil eth kans hwetek ha tri ugens hag yma tus a dyb ev dhe vos an diwettha gonis tramyow derowel tennys gans mergh y’n norvys oll. Gans Hyns-Horn Tredanek Manow ha Hyns-Horn Ethenn Manow, i a wra ertach treusperthyans an ynys.

Yn dew vil ha seytek, arghasans a veu afydhys rag daswul an hyns-horn a-dhiworth Kastell Derby dhe Dhiwedhva an Mor, mes ny veu ev kowlwrys hag ev a dheuth ha bos gelwys an ‘Halway Horse Tram’.

Menester Isframweyth, Tim Crookall, a leveris may feu devnydhys an arghans rag an ragdres dhe wul traow erell gans menystrans kyns.

Nowodhow an Seythen gans Matthi ab Dewi

Yma govenek nowydh bos tenkys dhe Grestir. Dell glewyn, an Trest Kenedhlek a vydh ow sinya kevambos yn skon dhe gemeres charj war an tyller. Fyllel a wrug nans yw nebes blydhynyow yn dann Konsel Kernow. Yma gwithti balyow ena, keffrys ha kresen Chi an Bobel ha lowarth an diaspora.
***
Kernow Kensa re sessyas gonis yn Kernow. Lies hyns kyttrin re beu kemerys gans Kewgh Kernow – byttegyns prysyow ha henwyn re drelyas. Y fydh neppyth y’n dowlen ma gans lewyer Kernow Kensa neb a wre oberi gans an kowethas ma dres lies bledhen.
***
Na vydh Konsel Kernow ow pesya skothya an hyns ayr ynter Tewynblustri ha Gatwick na fella. An konsel re leveris bos edhomm a spendya hwetek milvil peuns a vona poblek a pe henna dhe besya. Negysyow a Gernow re leveris i dhe vos truan gans an ervirans ma drefen bos kevren a bris dhyn.
***
Dew worhel a les yw dhe wertha wosa bos Ow servya ynter Kernow ha Syllan dres hanter kansvledhen. Y fydh Scillonian 3 ow korfenna ow kolya an hyns ynter Pennsans ha TreHugh nessa bledhen. An Gry Maritha a vydh ow kemeres stoffys war an hyns mis Metheven – ha gorhel nowydh henwys Menawethan a wra dalleth gonis y’n keth termyn.
***
Henn yw oll an seythen ma – y fydh nowodhow pella a Gernow yn Kernewek nessa seythen

An Radyo 062 – Y fydh Pennseythen Gernewek ow tos yn skon

  • Nowodhow an seythen
  • Nowodhow an Norvys Keltek – Jerry Sethir
  • ‘Gwragh Dre Dhewy’ – Nicholas Williams

Pyth eson ni ow seni an seythen ma?

“Amm dhymm kares” – Matthi ab Dewi

“Ow avon splann” – Graham Sandercock hag erel

“Kan an cider” – Graham Sandercock hag erel

“Danni ker” – Benjad

“Hayle hop/Chy Ambel/Upton Towans” – Henavek

“Drehafva an loor” – Craig Weatherhill (Mellotron)

“Farwel genes Wella” – Brian Webb

“Ha my ow mos” – Jim Causley

“Sav yn-bann” – Phil Knight

Nowodhow an Norvys Keltek gans Jerry Sethir

Yn Kembra – Herald Kembra

Towlenn rag gweres orth dyskadoryon a woer konvedhes Kembrek yn skolyow kynsa, dhe dhos ha bos dyskadoryon yn skolyow nessa re dhallathas y’n vlydhen ma. Ynwedh, an dowlenn ‘Cynllun Pontio’ a vydh ystynna y weres dhe dhyskadoryon a dhysk yn-mes a Gembra, po an re re beu yn-mes an galwesigeth der pymp blydhen po moy gans mynnes a dhehweles dhodho. An dowlenn a wra provia gober hag i ow trenya.

Lonchys veu yn dew vil hag ugens hag a-dhia an dhallethva ogas ha kans den re beu skoedhys ganso.

Unn skol re waynyas dredho yw Ysgol Bro Teifi. Penndhyskador, Gareth Evans, a leveris: ‘Der aga ferthyans, an dyskadoryon re dhegemmeras skoedhyans a-dhiworth gweresor a-ji y’n skol, mes ynwedh a-dhiworth meni prevys yn-mes. Nebes anedha re gavas soedhow genen ni omma, re erell re wayas war-rag hag oberi yn skolyow nessa erell. An dowlenn ma yw unnik hag effeythus heb dhout.’

Cynllun Pontio yw onan a nebes towlennow yw skoedhys gans eth milvil peuns a arghansans diworth Governans Kembra rag ynkressya an niver a dhyskadoryon ha skoedhoryon-dyski ow tyski dre Gembrek y’n gweythlu. Y’ga mysk; pymp mil peuns avel arghas-gwithans rag gwitha dyskadoryon y’n galwesigeth, arghasans rag ynkressya an niver a dhyskyblon ow studhya Kembrek orth Nivel A rag may hyll skolyow pesya gul stusow pan vo isel an niver a studhoryon, ha stusow rag may hyll dyskadoryon a gows Sowsnek dyski Kembrek.

Yn Iwerdhon – RTÉ

Gour a-dhiworth Konteth Meyo re gowlwrug kerdh hwegh kans mildir diworth Ystanbul bys dhe Goneth Kerry, yn tieskis.

Eamonn Keaveney, trydhek warn ugens bloedh, a’n gwrug rag kavoes y le yn Lyver Kovadhow an Norvys Guiness rag an hirra kerdh dieskis. Ev a dhallathas yn Claremorris, y’n peswara a vis Meurth y’n vlydhen usi passys. Y hyns eth der Turki, Bulgari, Romani, Hungari, Ostri, Almayn, Frynk, Pow Sows, Kembra hag a-dreus dhe Iwerdhon. Wosa kerdhes tri hans ha dew ugens dydh ev re dhrehedhas penntir Dún Mór yn Konteth Kerry, an tyller an moyha west yn Europa.

Ev a leveris: ‘Yma meur a jalenjyow awos anes fisegel, ow dewdroes ha’m keyn yn arbennik. Yth esa kudynnow gans towlenna; an leow may hyllis vy hedhi, leow rag koska, ha leow rag kavoes boes. Yth esa prysyow, yn Hungari yn arbennik yn poether tynn dre hav, may hwrug vy leverel dhymmo ow honan “Agh tru, y fydh hwegh mis moy a hemma. Yma milyow a gilometer gesys.” Es yw dhe vos digolennys awos an pellder, ha res yw dhe gowlwul unn jydh wosa an jydh kyns ha pesya kerdhes.’

Y gespar, Ellie, a gerdhas ganso dre’n kynsa hwegh mis bys dhe Jeneva, hag ev a besyas kerdhes y honan a-wosa. Ev a leveris ev dhe vos grasek a helder a dus a-hys an hyns. Ev a leveris yn aga hever: ‘My re beu ow tybri meur a vara ha keus, froeth ha tesennow-kales. My a wre kampvaow bys Almayn mes a-wosa an gewer a dheuth ha bos nebes re yeyn hag y koskis vy war weliow-dydh yn chiow tus. Tus re beu marthys kuv yn dynnerghi estren y’ga chi ha ri dhymm gweli a dermyn dhe dermyn.

Yn Alban – STV

Kalaallit Nunaat, po Greenland yn Sowsnek, a vydh res yn formel hy brith hy honan kyns pell, pan wodrig ena bagas a eseli an senedh yn Nuuk, an pennsita. An godrik a siw warlergh misyow a wodrosow gans menystrans Trump erbynn an pow. Avel rann an godrik, kadoryer an Bagas Partiow Oll an Senedh a-barth Kalaallit Nunaat, Brendan O’Hara, a wra ri yn formel governans ha Senedh Kalaallit Nunaat gans brith desinys gans Great Scot, kowethas brith yn Keith, Moray. An brith nowydh yw aswonnys ha kovskrifys gans Kovskrifla Brith Alban.

Liwyow an brith yw rudh ha gwynn liwyow baner Greenland, ha gwynnrudh hag yw liw an vleujenn genedhlek, an Dwarf Fireweed.

Yn Manow – BBC Manow

Yma studhyer Ph.D. owth avonsya aswonnvos kows yn yeth Manow dre dhevnydhya S.K., po Skians Kreftus – Artificial Intelligence yn Sowsnek.

Chris Bartley, studhyer Skians Jynn-Amontya yn Pennskol Sheffield re beu owth oberi dhe dhisplegya towlenn jynn-amontya a yll treusskrifa Manowek dre woslowes orth geryow kewsys hag ynwedh kewsel geryow yw diskwedhys orth skrin.

Yma govenek dhodho an dowlenn dhe vos devnydhys avel toul adhyskansek rag gweres dhe dus dyski leveryans, hag ynwedh gweres tus dhall dhe dhevnydhya an yeth skrifys. Ev a grys an dowlenn dhe weres lesta bos amalekhes an yeth der igeri fordhow moy dhe wul fentenyow dyski a yll bos devnydhys gans pubonan oll, pynag a evredhder a vo dhedha, ha hemm a vydh gweres gans oberennow rag dasserghi an yeth.

Nowodhow an Seythen gans Matthi ab Dewi

Dell hevel, yma govenek dhe’n Statys Unys gorra arghans yn sten A Gernow. Moy es dew kans milvil dollar a ylli bos gorrys y’n bal. Byttegyns, yma garmow a “A Trump… na wra settya dalghen y’gan hwel!” Pris kesrannow a gressyas seyth kansrann y’n seythen yw passys wosa an nowodhow ma.
***
Menyster Karryans Lillian Greenwood re leveris bos res porres gwitha tollow war Bons Tamer. Holya kressyans an charj dhe dri feuns a wra hemma ha wosa kaskyrgh gans esel senedh leel ha tus an kyrghyn. Diswaytys yw menystrans an pons na vydh skoodhyans gans mona an governans Breten Veur. I a lever bos kost ewna ha dasenebhe an pons ow kressya awos oos anodho.
***
Yma Tesco ow tiharasa wosa i dhe worra arwodhyow diwyethek y’ga gorvarghas yn Hellys. An kudyn o: nyns o an arwodhyow yn Kernewek – byttegyns sevys yn Kembrek ens. Tesco re wrug aga hemeres dhe ves… byttegyns kaskyrhoryon an taves a lever bos govenek dhedha kavos arwodhyow sevys yn Kernewek y’ga le.
***
Yn kynsa, yth esa Resrudh – lemmyn yma Pennsans neb a wra ombrofya avel Tre Wonisogeth. An dre a vynn poosa war wolyow bras pub bledhen kepar ha Golowan ha Montol. An kestrif a wra lesa a-hys Breten Veur gans Aberfala, Tewynblustri ha Hellys owth ombrofya ynwedh.
***
Henn yw oll rag an seythen ma… y fydh moy nessa seythen.

 

An Radyo 061 – Boudica

  • Nowodhow an seythen
  • Nowodhow an Norvys Keltek – Jerry Sethir
  • ‘Boudica’ – Nicholas Williams

Pyth eson ni ow seni an seythen ma?

“Omgomfort” – Hanterhir

“Delyow sevi” – The Changing Room

“Hunrosow” – Julie Elwin

“Reels” – Kilfenora Ceili Band

“Caru pum merch” – Mabon

“Skeus Jakka” – Molly Biscoe

“Tresor” – Rowan Tree

“Eus Keus?” – Gwenno

 

Nowodhow an Norvys Keltek gans Jerry Sethir

Yn Kembra – BBC Kembra

Towlennow rag an park kenedhlek nowydh yn Kembra deklarys y’n vlydhen usi passys, Park Kennedhlek Glyndwr, re wrug nebes moy a gudynnow yn Powys. Konselloryon ena re leveris bos chons aga Thowlenn Avonsyans Teythyek dhe vos peryllys gans an Awtourita Towlenna nowydh a via rann an profyans.

Towlennn Avonsyans Teythyek a wra gidyans a-dro dhe avonsyans a dir hag isframweyth a-dreus dhe bymthek blydhen herwydh usadow. Mes Awtourita Towlenna nowydh a ynnisa daswel anedhi orth kost a dhew vilvil peuns ha konseloryon yn Powys a lever bos hemma nebes skoellyek.

Konsel Powys re beu erbynn profyans an park kennedhlek nowydh yn tynn, mes a-dro dhe dri ugens kansrann a dus a wrug rann y’n hwithrans yn y gever o unnver gans an tybyans, hag a-varra y’n mis ma Fentenyow Naturel Kembra yw an bagas a’n profyas, a afydhyas i dhe wul nessa hwithrans poblek may hyll tus leverel aga breus bys yn pymthegves a vis Hwevrer. A-wosa, F.N.K. a vydh ri oll an derivadow dhe Wovernans Kembra rag unnverhe an nessa gweythresow.

Yn Iwerdhon – RTÉ

Kynsa a vis Hwevrer yw dydh arbennik yn dydhlyver Iwerdhon. Yth yw kynsa dydh goel Imbolg, onan a’n dydhow-kwartron Keltek, ha rag kristonyon yth yw dy’goel Sanses Brigid, an dhew anedha a dhiskwedh dallethva Wenton pan wra bewnans dasomdhiskwedhes wosa an misyow tewl.

Yn Iwerdhon yma solempnyansow bras a’n jydh ma keffrys hag an solempnyansow a-dro dhe Sen Padraig yw aswonnys gans an norvys oll.

Yn Donegal yma hengov a dhybri ‘poundies’, hag yw avalow-dor brewys, y’n nos ma yn arbennik. An hengov ma yw kevrennys gans dybri boes arbennik dhe’n nos kyns an dy’goel y honan. Ha henna gwrys, an teylu, ha kentrevogyon a dermyn dhe dermyn, a guntella warbarth rag gul krowsow dre wia gwels ha kors. An krowsow ma a vedha gesys war radh an daras-rag po dhe estylenn fenester po dhe’n treudhow yn neb tyller arall yn-dann grysi Sanses Brigid dh’aga benniga ha hi ow treusi dre’n nos.

Hengov arall Sanses Brigid yw dhe gregi kweth po pilenn po snod orth an gordenn syghhe dillas rag kavoes an keth bennigyans. An kweth ma yw henwys ‘Brat Bríde’ po ‘mantell Vrigid’ hag i a veu gwithys ha devnydhys avel kur rag pennow-drog ha klevesow byghan erell dre’n vlydhen.

Yma kevrennow dhe Vrigid gans medhygonieth, gwirvosow a fleghes, fowesigyon, awenek, keginieth hag enevales, bughes yn arbennik. Pub blydhen krowsow nowydh yw gorrys yn skiberyow ha bowjiow may hyllons i difres an enevales.

An krowsow yw mar dha rag an goel may hwrug teyr hwoer a-dhiworth Konteth Wexford dalleth negys y’ga thre rag gul krowsow Sanses Brigid. Nans yw diw vlydhen Nellie Fortune, pymthek bloedh, a dhallathas aga gul rag dendil moy a arghans rag hy foket. Hi a leveris: ‘Yth en vy re yowynk dhe gavoes soedh rann-dermyn yn gwerthji, ha my a erviras dalleth ow negys ow honan’. Lemmyn hi a wra an krowsow gans hy hwerydh Eppie, trydhek bloedh ha Nan, unnek bloedh. I a esedh warbarth orth y wul, wosa dehweles diworth aga skol, hag i ow koslowes orth ilow hag eva te.

Yn Alban – STV

Wosa oll an ahwer a-dro dhe’n kowbalyow nowydh ow pos gwrys gans Fergusson Marine y’n vlydhen usi passys, an kowethas re leveris a-gynsow an nessa gorhel, an Glen Rosa, dhe vos diwettha hwath hag an kost a wrug ughelhe unnweyth arta der seyth milvil peuns. An kost derowel dargenys gans Fergusson Marine o seytek ha peswar ugens milvil, wosa an diwettha ynkressyans an kost a vydh kans, dewdhek ha peswar ugens milvil.

Towlennys veu an Glen Rosa ha’y hwoer-worhel an Glen Sannox dhe vos kowlwrys yn dew vil hag etek, mes an Glen Sannox a dhallathas oberi yn mis Genver dew vil pymp warn ugens ha ny vydh parys an Glen Rosa kyns diwettha kwartron dew vil hwegh warn ugens.

Kate Forbes, iskynsa menestres a leveris bos ‘pur dhiswaytyek’ an kostow dhe ughelhe arta, yn arbennik rag kemmyniethow an ynysow yw res dhedha an gonis kowbal. Hi a leveris: ‘Governans Alban a vydh pesya herdhya orth Fergusson Marine dhe dhelivra, gul menystrans a’n kostow ha bos kler yn leun a-dro dhe’n ragdres hag ev ow kwaya war-tu ha kowlwrians.’

Yn Manow – Radyo Manow

Gonisogeth Vannyn ha Mooinjer Veggey a vydh ostya solempnyans Dydh Yethow-Mamm y’n vlydhen ma ha kowsoryon yethow oll yw gelwys dhe’n goel nessa mis. An hwarvos ma yw rann Blydhen Yeth Manow hag y fydh gwrys obervaow yeth ha kan, displetyansow gonisogethel, gwisk hengovek, hwedhla, ha heb dhout te, koffi ha tesennow. An hwarvos yw heb kost hag y fydh gwrys yn PromSpace, Eglos Methodek Promenade, Douglas, dy’Sadorn an kynsa warn ugens a vis Hwevrer ynter unnek eur ha pymp eur y’n gorthugher.

Nowodhow an Seythen gans Matthi ab Dewi

Fusenyk Nessa Gwerryans an Bys re beu tardhys war dreth yn Kernow West.
Kevys veu yn frosyn yn Porth Treth yn seythen yw passys.
An kreslu a glerhas pubonan aji kans meter.
***
Konsel Kernow a vynn dalleth charjya yn tredhek park kerri le ma nag eus charj y’n eur ma. Yma pymp anedha a-hys an Lergh Kammel. Negysyow diwrosa ena a grys tylli dew beuns an jydh a worr godros warnedhans.
***
Tewedhow agynsow re dhros meur a dhistruyans a hys Kernow. Yth esa hwetek warn ugens mil peuns a dhamaj dhe alusen yn Pennrynn neb a with asenes. Yn gwella prys, pobel guv re ros ogas ha hanter kans mil peuns dhe Salowva Flicka.
***
Konsel an dre Marghas Yow re erviras hedhi usya an tyller media sosyel X… neb a vedha henwys Twitter y’n termyn yw passys. Konseloryon ena a grys y vos owth oberi erbyn aga kryjyansow. Marghas Yow yw an kynsa konsel yn Kernow dhe wul yndellma.
***
Henn yw oll an seythen ma – y fydh moy nessa seythen